Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2 grudnia 2025 r. (sygn. P 10/16) rolnicy z przegranym wyrokiem mają czas do 2 marca 2026 na złożenie skargi o wznowienie postępowania dotyczącego służebności przesyłu. Nowe zasady liczenia zasiedzenia mogą oznaczać możliwość odzyskania roszczeń wobec przedsiębiorstw energetycznych i gazowych.
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego zmienił zasady liczenia zasiedzenia służebności przesyłu, podważając praktykę doliczania okresu sprzed 3 sierpnia 2008 r. do biegu zasiedzenia. Przed tą datą Kodeks cywilny nie znał instytucji służebności przesyłu, mimo to sądy dopuszczały zasiedzenie służebności gruntowej o treści odpowiadającej późniejszej służebności przesyłu.
Rolnicy, którzy przegrali sprawy sądowe z powodu uznania przez sąd zasiedzenia przez przedsiębiorstwo przesyłowe, mają 3 miesiące na złożenie skargi o wznowienie postępowania. Termin upływa 2 marca 2026 r. Po tym terminie droga do odzyskania roszczeń może zostać zamknięta. Warunkiem jest jednak to, że od dnia uprawomocnienia się wyroku w sprawie rolnika nie minęło więcej niż 10 lat.
Dla właścicieli gruntów, którzy dotychczas nie prowadzili spraw sądowych, zasiedzenie służebności przesyłu liczy się od 3 sierpnia 2008 r. Oznacza to dwa możliwe terminy: 20 lat w dobrej wierze przedsiębiorcy (termin upłynie 3 sierpnia 2028 r.) oraz 30 lat w złej wierze (termin upłynie 3 sierpnia 2038 r.).
Odszkodowania za służebności przesyłu mogą wynosić od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych, w zależności od rodzaju słupa, klasy gruntu oraz powierzchni strefy ochronnej. Rolnicy mogą wystąpić o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu lub dochodzić wynagrodzenia za dotychczasowe korzystanie z gruntów przez przedsiębiorstwa przesyłowe.
Każdy przypadek wymaga indywidualnej analizy dokumentów oraz sprawdzenia, czy sąd powołał się na zasiedzenie sprzed 2008 r. Właściciele gruntów obciążonych urządzeniami przesyłowymi powinni skontaktować się z adwokatem lub radcą prawnym w celu oceny swoich możliwości prawnych.
